Komen we in een volgende fase van de crisis? Deze vraag ben ik mezelf onlangs gaan stellen, toen ik in één week tijd verschillende mensen sprak die in situaties terecht waren gekomen die spanning gaven. Waar komt die spanning vandaan en waarom is die er nu?
Al pratende leek corona telkens een rol te spelen, soms duidelijk op de voorgrond en soms in een klein, maar niet onbetekenend hoekje.

Eén van de zaken waar ik me als coach mee bezig houd is het onderzoeken van patronen in gedrag. Soms bij een individu en soms in relatie tot anderen of tot situaties. En hier lijkt corona zo’n situatie die nu patronen laat zien.

Wat zie ik o.a. gebeuren:

  • Mensen lopen op hun tandvlees door de lange periode van hoge werkdruk of lage werkdruk. En op je tandvlees lopen kan leiden tot ontstekingen, oftewel spanningen;
  • Mensen maken zich (stilletjes) zorgen om hun toekomst, wat je onzeker kan maken en tot spanning kan leiden;
  • Het lijkt niet ‘stoer’ te zijn om te praten over het feit dat je je zorgen maakt, dus je lijkt er alleen in te staan (wat maar zeer de vraag is!). Je doet dus maar mee met wat anderen doen en vinden, waardoor je eigenlijk over je grenzen gaat en op spanning komt te staan;
  • Medewerkers beginnen naar leidinggevenden te kijken voor oplossingen. Als leidinggevende kan dat je zelfvertrouwen raken, want heb jij wel de oplossing? Als medewerker wordt niet aan je verwachtingspatroon voldaan, omdat je leidinggevende niet met een oplossing komt. Ruis in verwachtingen-management, de ideale omstandigheden voor spanningen.

Allemaal voorbeelden die tot gevolg hebben dat er spanning bij jezelf of in relaties ontstaat. Doen wat we tot nu toe deden heeft ons door de eerste crisismaanden heen geholpen. Maar ik vraag me af of doen wat we deden ons nu verder in deze crisis gaat helpen. Ik denk dan ook dat we in een volgende fase van de crisis terecht komen en dat er iets anders nodig is. Immers, als we doen wat we deden, dan krijgen we wat we kregen. En zoals dat er nu uitziet is dat spanning. En dat is nu juist iets dat velen willen verminderen.

Maar wat is er dan wel nodig?

Ik werk graag met de tegenstelling op spanning en dat is ontspanning. Spanning nodigt uit tot spanning en ontspanning nodigt uit tot ontspanning. Dus ga jij op volle kracht (spanning) een gesprek in, dan is de kans groot dat de ander op volle kracht reageert. Zoiets als twee kemphanen die net zolang doorvechten tot er één bij neer valt. Wil je dat?
Maar hoe werkt dan ontspanning? Is dit languit op de bank liggen en niets doen? Nee, dat is niet wat ik ermee bedoel. Ontspanning gaat over goed voor jezelf zorgen en overzicht creëren. Wat heb jij nodig om je beter en zelfverzekerder te voelen? En wat speelt er allemaal?
Daar is geen pasklaar antwoord op te vinden, dit vergt zelfonderzoek. Voor mij werkt het goed om mijn yoga en aikido oefeningen te doen om me fitter en rustiger te voelen. Daarnaast lees ik graag, wat me altijd weer nieuwe inzichten oplevert, als ik heb te dealen met spannende situaties. En als ik dan enige tijd op weg ben in mijn zelfonderzoek, dan helpt een wandeling in de natuur me om zaken aan elkaar te verbinden en oplossingen te vinden. Maar dit is slechts een manier, belangrijk is dat je ontdekt wat jou naar ontspanning brent.

Het hiervoor beschreven proces kan ik met mezelf doen. Maar daarmee ben ik er nog niet. Mijn verhaal is slechts één kant van het verhaal. Wil ik de spanning uit een situatie halen, dan is het ook belangrijk dat de ander daarbij betrokken raakt. Want het is toch ook wel handig dat je het verhaal van de ander kent. Een misvatting die vaak wordt gemaakt is dat we denken te weten wat er bij de ander gebeurd en wat de ander belangrijk vindt. Maar daar kon je je nog wel eens in vergissen. De woorden: ‘Niets is wat het lijkt’ maken dit voor mij altijd goed duidelijk.
Dus trap niet in die valkuil, ga in contact met de ander en ga in gesprek over wat er speelt.

Ik ben er wel achter gekomen dat de corona crisis ervoor zorgt dat, wat er werkelijk speelt bij iemand niet altijd met elkaar wordt gedeeld. En dat is prima en ook begrijpelijk. Iedereen maakt daarin zijn eigen keuzes, bepaalt zijn eigen tempo of besluit niets te delen. Voor mij is dat een kwestie van respecteren, de ander zal daar vast belangrijke redenen voor hebben. Dat dit iets kan zijn dat spanning tussen mensen oplevert begrijp ik ook goed.

Dit allemaal geschreven hebbende: dan is er nog steeds die spanning. En hoe ga jij daarmee om?
Wat ik je wel kan meegeven is: heb aandacht voor jezelf en elkaar, organiseer wat nodig is en kan, zorg voor veiligheid en vertrouwen en geef het vooral de tijd.